MS STUDIO grupa [Navigation Bar]
Main Topics

ZNAKI PISARSKIE

Zasady przestankowania czyli stosowania znaków pisarskich (interpunkcja), ułatwiających zarówno zrozumienie tekstu, jak i jego odpowiednie wygłoszenie, uregulowane są obowiązującymi przepisami ortografii polskiej. W rozdziale tym omówione zostaną zasady składania tych znaków.

W języku polskim występuje 11 znaków pisarskich. Są to: kropka, przecinek, średnik, dwukropek, myślnik, wielokropek, pytajnik, wykrzyknik, nawias, cudzysłów i łącznik.

  Kropka

W datach składanych cyframi kropki składa się bez odstępów po liczbach oznaczających dzień i miesiąc. Zamiast kropek można liczby w datach oddzielać spacjami.

Przy składaniu liczb oznaczających godziny, występujące obok nich minuty oddziela się kropką.

W podpisach do ilustracji kropkę na końcu składa się wówczas, gdy podpis jest zdaniem złożonym, zawierającym znaki interpunkcji. Po zdaniach prostych kropek się nie składa.

  Przecinek

W wartościach liczbowych określających ceny, grosze od złotych oraz myślnik, użyty jako zero groszy, oddziela się przecinkiem.

  Myślnik (pauza)

Przy składaniu tekstów w formie dialogu na początku wiersza oraz przy wyliczeniach, rozpoczynających się myślnikiem, oddziela się go od tekstu odstępem półfiretowym. Odstęp ten jest stały i przy justowaniu wiersza nie ulega zmianie.

Myślnik występujący w tekście oddziela się z obu stron spacjami 2-punktowymi, a użyty jako znak minus obok wartości liczbowej nie oddziela się żadnym odstępem.

  Wielokropek

Wielokropek przed i po wyrazie należy składać z trzech kropek bez odstępów między nimi i wyrazem, do którego się odnosi. Po wykrzykniku znak wielokropek składa się tylko z dwóch kropek.

Wielokropek użyty zamiast wyrazów opuszczonych w cytatach powinien być umieszczony w nawiasach.

  Nawias

Nawiasy należy składać bez odstępów od tekstu, który obejmują. Nawias zamykający składa się przed kropką, przecinkiem i myślnikiem.

Odnośnik do wyrazu objętego nawiasem należy składać przed nawiasem zamykającym, przy czym jeśli odnośnik oznaczony jest liczbą lub gwiazdką z nawisem, nawiasu się nie powtarza.

  Cudzysłów

W składzie można stosować dwa rodzaje cudzysłowów: zwykłe „–” lub francuskie »–«

Oba rodzaje cudzysłowów należy składać bez odstępów od wyrazów, do których się odnoszą. Jako cudzysłowy drugiego stopnia (cudzysłowy w zdaniach objętych cudzysłowami) należy stosować pojedyncze przecinki: jako otwierający – dolny, zamykający – górny (,–’).

W przypadku występowania obok siebie cudzysłowów obydwu stopni należy je rozdzielić spacją 2 p. a w piśmie 6 p. – spacją 1 p.

Jeśli końcowa część zdania ujęta jest w cudzysłów, znaki pisarskie (kropka, wielokropek, pytajnik, wykrzyknik) składa się po cudzysłowie, natomiast jeśli całe zdanie jest ujęte w cudzysłów, znaki pisarskie składa się przed cudzysłowem.

  Łącznik (dywiz)

W składzie tekstowym łącznika nie oddziela się spacjami.

Łącznik występujący w składzie wersalikowym oraz jako znak od – do oddziela się spacjami 2 p. a w piśmie 6 p. – spacjami 1 p.

W tekstach spacjowanych, występujące znaki pisarskie: średnik, dwukropek, pytajnik, wykrzyknik i łącznik oddzielać należy taką samą spacją, jaką spacjowany jest tekst.

  Justunek

W skład justunku drobnego wchodzą:

Spacje – justunek drobny o grubości mniejszej od połowy stopnia pisma (np. 4-punktowa spacja cycerowa), w stopniach od 6–20 punktów. Wyróżniamy następujące rodzaje spacji (w zależności od stopnia pisma):

  • 6 p. (nonparel) spacje: 1, 11/2, 2 punktowe
  • 8 p. (petit) spacje: 1, 11/2, 2, 3 punktowe.
  • 10 p. (garmond) spacje: 1, 11/2, 2, 21/2, 3, 4 punktowe.
  • 12 p. (cycero) spacje: 1, 11/2, 2, 3, 4 punktowe.
  • 16 p. (tercja) spacje: 1, 11/2, 2, 3, 4, 5, 6 punktowe.
  • 20 p. (dwugarmond) spacje: 1, 11/2, 2, 3, 4, 5, 6, 8 punktowe.

Półfirety – justunek drobny o grubości równej połowie stopnia pisma (np. półfiret garmondowy = 5 punktów), w stopniach od 6–20 punktów.

Firety – justunek drobny o grubości równej stopniowi pisma (np. firet petitowy = 8 p.) w stopniach od 6–20 punktów.
 

Do tej pory odwiedziło nas: osób